05/04/2026 Pazar Köşe yazarı O.Ü
Adak, farz veya vacip cinsinden olmalı
Sual: Bir kimse, neyi adarsa adak olur ve adakta bulunan kimsenin, bu adağını mutlaka yerine getirmesi gerekir mi?
Cevap: Bu
konuda Dürer ve Gurerde deniyor ki:
“Farz veya vacip olan ibadetlerden birine benzeyen ve namaz,
oruç, sadaka, itikâf gibi başlıbaşına ibadet olan bir şeyi nezir, adak edenin,
bunu yapması lazım olur. Hasta ziyaret etmek, cenaze taşımak, camiye girmek,
yol, çeşme, hastahane, mektep, cami yapmak gibi, farz veya vacip cinsinden
olmayan şeyler nezredilmez. Bunlar nezredilirse, yapılmaları lazım olmaz.
Allah rızası için receb ayında oruç tutayım demek gibi mutlak
nezir ve yolcum gelirse, Allahü teâlâ için sadaka vermek
nezrim olsun demek gibi, istenilen bir şarta bağlanan muallak
nezir söylenince, şart hasıl olduğunda, nezrolunan
ibadetleri yapmak vacip olur. Hadis-i şerifte;
(Nezir
olunanı yapmak lazımdır) buyuruldu.
Hastalıktan kurtulursam, bir koyun kesmek nezrim olsun demek
nezir olmaz ve koyunu kesmesi lazım gelmez. Allahü teâlânın rızası için bir
koyun kesmek demek lazımdır. Allahü teâlâ için deyince, nezir olup, kesmesi
lazım olur. Bin lira sadaka vermeyi, nezreden kimsenin yüz lirası olsa, yüz
lira vermesi lazım olur. Malı varsa, satıp bin lirasını sadaka verir. Şu yüz
lirayı, şu günde falan fakire vermeyi nezredip, başka yüz lirayı, başka günde,
başka yerde, başka fakirlere vermesi caiz olur.”
Sual:
Necaset bulunma ihtimali olan yerlerde mesela kabristan veya hamamlarda namaz
kılınabilir mi?
Cevap: Necis
olmak ihtimali bulunan yerlerde, mesela kabristanda, hamam içinde ve kilisede
kılmak mekruh olup, yıkayıp temizleyerek kılmak veya hamamın soyunma mahallinde
kılmak ve kabristandaki mescitte kılmak mekruh olmaz. Soğuk ve başka sebeple
açık yerde kılınamazsa ve başka yer bulunamazsa, kilisede yalnız da, cemaat ile
de kılmak caiz olur. Namazdan sonra hemen çıkmalıdır. Kilisedeki küfür
alametleri boşaltılırsa, namaz kılmak hiç mekruh olmaz. Üstü açık necasete
karşı kılmak da mekruhtur.
Sual:
Kur’ân-ı kerime veya din kitaplarının bulunduğu yere karşı ayak uzatmakta dinen
bir mahzur olur mu?
Cevap: Mushafa yani Kur’ân-ı kerime ve din kitaplarına karşı ayak uzatmak mekruhtur. Eğer bunlar yüksekte iseler, ayak uzatmak mekruh olmaz.