08/01/2026 Perşembe Köşe yazarı O.Ü
Dinin temel direği, fıkıhtır
Sual: Dinimizi doğru öğrenebilmek için, İslami ilimler içinde, bir Müslüman için en kıymetli ve en lüzumlu ilim hangisidir?
Cevap: Tefsir,
hadis ve kelam ilimlerinden sonra, en şerefli ilim fıkıh ilmidir. Fıkıh bilgisi
okumak, geceleri nafile namaz kılmaktan daha sevaptır. Âlimlerden okumak da,
yalnız okumaktan daha sevaptır. Fıkıh ilminin şerefini bildiren hadis-i
şeriflerde buyuruldu ki:
(Allahü
teâlâ bir kuluna iyilik etmek isterse, onu dinde fakih yapar.)
(Bir
kimse fakih olursa, Allahü teâlâ, onun özlediği şeyleri ve rızkını, ummadığı
yerlerden gönderir.)
(Allahü
teâlânın en üstün dediği kimse, dinde fakih olan kimsedir.) İmâm-ı
a'zam Ebû Hanife hazretlerinin üstünlüğünü göstermeye, yalnız bu hadis-i şerif
yetişir.
(Şeytana
karşı bir fakih, bin âbidden, [çok ibadet yapandan] daha kuvvetlidir.)
(Her
şeyin dayandığı bir direk vardır. Dinin temel direği, fıkıh bilgisidir.)
(İbadetlerin
efdali, en kıymetlisi, fıkıh öğrenmek ve öğretmektir.)
İmam-ı Mâlik hazretleri buyuruyor ki:
“Fıkıh öğrenmeyip, tasavvuf ile uğraşan, dinden çıkar, zındık
olur. Fıkıh öğrenip tasavvuftan haberi olmayan bidat sahibi yani sapık olur.
Her ikisini edinen, hakikate varır.”
Sual:
Hasta ve yaşlı bir kimse, namazda rüku ve secdeye giderken bir yere dayanarak
gidebilir ve bir yere dayanarak kalkabilir mi?
Cevap: Hasta
ve ihtiyar, yaşlı olan bir kimse, secde için eğilemezse ve başını secdeden
kaldıramazsa, sandalyeye veya bir şeye dayanarak secdeden başını kaldırır veya
eğilir. Yahut bunları yapmak için, bir kimse buna yardım eder.
Sual:
Bazı kimseler, başkaları görmesin diyerek ibadetlerini gizlemekte ve insanlara
göstermekten utanmaktadır. Böyle yapmak ve utanmak, dinen uygun mudur?
Cevap: İbadetlerini
başkalarına göstermekten hayâ etmek caiz değildir. Hayâ, günahlarını,
kabahatlerini göstermemeye denir. Bunun için, vaaz vermekten ve emr-i ma'rûf ve
nehy-i münker yapmaktan din kitabı, ilmihal kitabı yazmaktan, satmaktan,
imamlık, müezzinlik yapmaktan, Kur’ân-ı kerim ve mevlid okumaktan hayâ etmek
caiz değildir. (Hayâ imandandır) hadis-i
şerifindeki hayâ, kötü, günah şeyleri göstermekten utanmak demektir. Müminin,
önce Allahü teâlâdan hayâ etmesi lazımdır. Bunun için, ibedetlerini ihlas ile
yapmalıdır.