20/04/2026 Pazartesi Köşe yazarı O.Ü
Namazları cem ederek kılmak
Sual: Zorda kalıp namazı vaktinde kılamayan bir kimse, diğer vakitte, iki namazı birleştirerek kılması uygun olur mu?
Cevap: Hanefi
mezhebinde, yalnız Arafat meydanında ve Müzdelifede hacıların iki namazı cem
etmeleri, birleştirerek kılmaları lazımdır. Hanbeli mezhebinde ise, seferde,
hastalıkta, kadının emzikli veya müstehâza olmasında, abdesti bozan özürlerde,
abdest ve teyemmüm için meşakkat çekenlerde ve âmâ ve yer altında çalışan gibi,
namaz vaktini anlamakta aciz olanın ve canından, malından ve namusundan
korkanın ve maişetine zarar gelecek olanın, iki namazı cem etmeleri,
birleştirerek kılmaları caiz olur. Namazı kılmak için işlerinden ayrılmaları
mümkün olmayanların, bu namazlarını kazaya bırakmaları, Hanefi mezhebinde caiz
değildir. Bunların, yalnız böyle günlerde, Hanbeli mezhebini taklid ederek,
kılmaları caiz olur. Cem ederken, birleştirerek kılarken öğleyi ikindiden ve
akşamı yatsıdan önce kılmak, birinci namaza dururken, cem etmeyi niyet etmek,
ikisini art arda kılmak ve abdestin, guslün ve namazın Hanbeli mezhebindeki farzlarına
ve müfsitlerine uymak lazımdır.
Sual:
Namaz vakti girdi zannederek, araştırmadan namazını kılan kimse, daha sonra
vaktin girdiğini öğrense, kıldığı namaz sahih olur mu?
Cevap: Bu
konuda İbni Âbidîn ve Şafii El-envâr ve Maliki El-mukaddemet-ül-izziyye
şerhinde, Mîzân-ül-kübrâda deniyor ki:
“Namazın sahih olması için, vakti girdikten sonra kılınması ve
vaktinde kılındığını bilmek şarttır. Vaktin girdiğinde şüpheli olarak kılıp,
sonra vaktinde kılmış olduğunu anlarsa, bu namazı sahih olmaz. Vaktin bilinmesi,
vakitleri bilen adil bir Müslümanın okuduğu ezanı işitmekle olur. Ezanı okuyan
adil değil ise, veya adil Müslümanın hazırladığı takvim yoksa, kendisi vaktin
girdiğini araştırıp, kuvvetli zan edince kılmalıdır. Fasıkın veya adil olduğu
bilinmeyen kimsenin, kıbleyi göstermesi, temiz, necis, helal, haram gibi dinden
olan şeylere şehadet etmesi, söylemesi de, ezan gibi olup, ona değil, kendi
araştırıp anladığına uyması lazımdır.”
Sual:
Şartlarına uygun olarak okunan ezan ile alay eden kimsenin, imanı tehlikeye
girer mi?
Cevap: Sünnete
uygun olarak okunan ezan ile alay eden, beğenmeyen, söz ile, hareket ile,
hakaret edenin imanı gider.