23/10/2023 Pazartesi Köşe yazarı O.Ü
Hiç kimseyi hafife almamalıdır!
Sual: Bir Müslümanın,
çocukları, günah işleyenleri, henüz iman etmemiş olanları, hafife alması,
onlara tepeden bakması uygun mudur?
Cevap: Konu ile alakalı olarak Süleyman bin
Cezâ hazretleri Eyyühel Veled kitabında buyuruyor ki:
“Küçüklere, fasıklara ve facirlere
yani günah işleyenlere karşı da kibirli olmamalıdır. Yalnız, tekebbür sahibine
karşı tekebbür etmek lazımdır. Bir çocuk gördüğün zaman, bunun günahı
yoktur, benim günahım vardır dolayısı ile bu çocuk benden daha faziletlidir.
Bir yaşlı Müslüman gördüğün zaman, bu benden daha fazla ibadet eylemiştir,
dolayısı ile benden daha faziletlidir. Bir İslam âlimi görünce, ben cahilim, bu
benden ziyade âlimdir, öyle ise, benden daha faziletlidir. Bir cahil görünce,
bu bilmeden günah işler fakat ben bilerek işlerim, öyle ise, bu benden
efdaldir. Bir kâfir görsen, olur ki, iman edip dünyadan iman ile gider, benim
imanla gidip gitmeyeceğim ise belli değildir, o hâlde, benden daha
faziletlidir diye düşünmelisin! Müslümanlara karşı kibir yapmazsan, Hak teâlâ
indinde yüksek derecelere vasıl olursun.”
Sual: Gösteriş için araba, koklamak için
çiçek, okumak için kitap kiraya verilebilir mi?
Cevap: Bu konuda Dürr-ül-muhtâr ve
Redd-ül-muhtârda deniyor ki:
“Bir mal, dinen ve aklen nerede
kullanılabilirse, o maksatla kullanmak için kiraya verilir. Kumaşı, ev ve
mutfak eşyasını, süs, gösteriş olarak bulundurmak için; evi, oturmayıp, altını,
gümüşü ve otomobili kullanmayıp, başkalarına gösteriş yapmak için kira ile
almak fasit olur. Ücret vermesi lazım gelmez. Çünkü bu mallar, icab eden,
gerekli yerlerde kullanmak için kiraya verilmemiştir. Bunlar yersiz kullanılsa
bile, kira vermek lazım olmaz. Koklamak için çiçeği ve okumak için kitabı
kiraya vermek caiz değildir. Ücreti ve zamanı söylenerek ariyet vermekle de
kiraya verilmiş olur. Fakat ücreti söylemeden kiraya vermek ariyet olmaz, fasit
icare olur.”
Sual: İlmihal kitaplarında, abdest ve gusül
alırken, delk ve muvalattan bahsediliyor, bunlar ne demektir?
Cevap: Delk, abdest ve gusül alırken yıkanan
yerleri ovmaktır. Muvalat ise, abdest ve gusül alırken ara vermemek, yıkanan
yerleri peş peşe yıkamaktır. Delk ve muvalat, Hanefi ve Şafii mezhebinde
sünnet, Maliki mezhebinde ise farzdır.