24/01/2025 Cuma Köşe yazarı O.Ü
İnsanlardan utanarak günahı terk etmek!
Sual: Günah işlemeyi, insanların ayıplamalarından korkulduğu için mi yoksa Allah için mi terk etmelidir?
Cevap: Günah işleyecek
kimsenin, bu günahtan vazgeçmesi, ya Allahü teâlâdan korktuğu veya insanlardan
hayâ ettiği, utandığı yahut da başkalarının yapmasına sebep olmamak için
olur. Allahü teâlâdan korkarak terk etmenin alameti, o günahı gizli olarak da
işlememektir. İnsanlardan hayâ etmek, utanmak, onların kötülemelerinden
korkmak demektir. Başkalarının günah işlemelerine sebep olmak, yalnız yapmaktan
daha çok günahtır. Başkalarının bu günahı işlemelerinin günahları da, kıyamete
kadar bunlara sebep olana yazılır. Bir hadis-i şerifte; (İnsan günahını
dünyada gizlerse, Allahü teâlâ da, kıyamet günü, bu günahı kullarından saklar) buyuruldu. Herkese
vera sahibi olduğunu bildirmek için, günahını saklamak ve gizli olarak devam
etmek, riya olur.
Sual: Başkaları günah işlemesin diye, onların hatırı
için, sünnetleri, müstehapları terk etmek uygun olur mu?
Cevap: Başkalarının
günaha girmemeleri için, bir kimsenin mubahları terk etmesi iyi olur. Fakat
sünnetleri, hatta müstehapları terk etmesi caiz olmaz. Mesela gıybet yapmamaları
için, misvak kullanmayı terk etmek iyi olmaz.
Sual: Bir kimsenin, yaptığı ibadetleri başkalarına
göstermekten veya onların duymasından hayâ etmesi, utanması doğru bir şey
midir?
Cevap: İbadetlerini
başkalarına göstermekten hayâ etmek, utanmak caiz değildir. Hayâ,
günahlarını, kabahatlerini göstermemeye denir. Bunun için, vaaz vermekten,
ilmihal kitabı yazmaktan, satmaktan, imamlık, müezzinlik yapmaktan,
Kur’ân-ı kerim okumaktan hayâ etmek caiz değildir.
(Hayâ imandandır) hadis-i
şerifindeki hayâ, kötü, günah şeyleri göstermekten utanmak demektir. Müminin,
önce Allahü teâlâdan hayâ etmesi lazımdır. Bunun için, ibadetlerini ihlas
ile yapmalıdır.
Sual: Yolda yürürken, ayağımız, giydiğimiz mestten
biraz çıksa, abdest bozulmuş olur mu?
Cevap: Ayağın topuğu, mestin topuğundan çıkınca, mest
ayaktan çıktı sayılır. Fakat ekseri kitaplar, ayağın yarıdan fazlası, mestin
topuk kemikleri hizasından yukarı çıkmadıkça, ayaktan çıktı sayılmaz diyor.
Buna göre, mest geniş olup, yürürken, topuğu mestten çıkıp, giren kimsenin
meshi caiz olur. Yürürken abdesti bozulmaz.