01/12/2024 Pazar Köşe yazarı O.Ü
Kur’ân-ı kerimi bastırıp satmak
Sual: Kur’ân-ı kerimi bastırıp, kâr maksadı ile satmanın, dinimiz açısından mahzurlu tarafı var mıdır?
Cevap: Kur’ân-ı kerimi
bastırıp satanlar, bunu kitapçılık ticaretine alet edenler, Kur’ân-ı kerim
öğretilmesine, okunmasına sebep olmak niyeti ile olursa, caiz ve sevap olur.
Aldığı satış parası helal olur. Fakat, böyle niyetin alameti vardır ki, maloluş
fiyatına yakın, az bir kârla satmalıdır. Geçimi başka kitaplardan sağlanıyorsa,
Kur’ân-ı kerimi kârsız satmalıdır. Şir'a’da deniyor ki:
“Mu'âz bin Cebel hazretlerine, falanca, Kur’ân-ı kerim
yazıp satıyor dediklerinde, bu, Kur’ân-ı kerim satmak değildir. Kâğıt ve
işçilik ücreti istemektir. Kur’ân-ı kerimi satmak demek, onu para ile, ücret
ile öğretmektir buyurdu.”
Kur’ân-ı kerimi, okuyarak geçim vasıtası yapmak için
ezberleyen hafızlar ve tecvid ile okumayıp, teganni ile okuyan hefızlar,
gerçekten hamele-i Kur'ân değildir. (Çok hafızlar vardır ki, Kur’ân-ı
kerim, bunlara lanet eder) hadis-i şerifinde bildirilenlerden olurlar.
Sual: Bir kimse, kiraladığı yerde iş yapmasa veya
oturmasa da, kira ücretini yine de vermesi gerekir mi?
Cevap: Bir dükkânı
kiralayıp teslim alan kimse, bir müddet iş yapmayıp, dükkân kapalı kalsa,
kirayı tam vermesi lazımdır. Kira ücreti, bir senelik olmak üzere, her aylığı
şu kadar liraya olarak caiz olduğu gibi, senelik toptan söylemek de caizdir.
Kiracı, sanatını, işini değiştirirse, iflas ederse, başka şehre yerleşirse kira
fesholur.
Sual: Kiracı, evde veya dükkânda hasar meydana
gelince, bunları kendisi mi tamir ettirir yoksa mal sahibi mi yaptırır.
Cevap: Kiradaki binanın
ve eşyanın tamiri ve zamanla tıkanmış boruların tamiri ev sahibine aittir. Ev
sahibi tamir etmezse, kiracı evden çıkabilir. Fakat, yaptırmaya ev sahibini
zorlayamaz. Ev sahibinin izni ile kendi yaparsa, parasını kesebilir.
Kendiliğinden yaparsa, kesemez. Kullanmaya lazım şeylerin tamir parasını
kiradan kesemez.
Sual: Kira müddeti bitince, kiracının hemen ev veya
dükkândan çıkması gerekir mi?
Cevap: Kira müddeti bitince, mal sahibi uzatmaz ise,
kiracı çıkar. Malı, olduğu gibi teslim etmesi lazımdır. Teslim etmezse,
gasbetmiş olur. Fakat, kullanma sebebi ile, herkes için hasıl olması âdet olan
haraplık, kabahat sayılmaz.