30/04/2020 Perşembe Köşe yazarı O.Ü
Orucu bozup, kazayı gerektiren hâller
Boğaza yağmur, kar kaçsa, oruç da, namaz da bozulur, kaza lazım olur.
Sual: Ramazan ayında, sadece orucu bozup, keffareti değil de kazayı
gerektiren hâller, durumlar nelerdir?
Cevap: Oruç, hata ile bozulsa, mesela, abdest alırken, boğaza su kaçsa veya
zorla orucu bozdurulsa, ihtikan ederse, burnuna sıvı ilaç, kolonya veya duman,
başkasının içtiği sigara dumanı yahut, ud ağacı, anber ile tütsülenip dumanını
çekse, kulağına ilaç damlatsa, derideki yaraya koyduğu ilaç içeri girse ve iğne
ile ilaç şırınga edilse, kâğıt, taş, maden parçası, pamuk, ot, pişmemiş pirinç,
darı, mercimek tanesi gibi, ilaç ve gıda olmayan şey yutulsa, zorlayarak ağız
dolusu kusulsa, dişi kanayan, yalnız kanı veya tükürükle müsavi, eşit miktarda
karışık kanı yutsa, fecir doğduğunu yani imsak vakti girdiğini bilmeyerek yese,
güneş battı zannederek orucu bozsa, oruçlu olduğunu unutup yediğinde, orucu
bozuldu sanarak, bilerek yemeye devam etse, uyurken ağzına su akıtılsa veya
cima olsa, niyet etmeden oruç tutsa veya ramazanda sabaha kadar niyet etmeyip,
sonra niyet etse bile, yani kuşluk namazı zamanından, dahveden sonra oruç
tutmazsa, bunların hepsinde oruç bozulur ve bayramdan sonra, bir günü için
yalnız bir gün kaza etmek lazım olur. Keffaret lazım olmaz. Boğaza yağmur,
kar kaçsa, oruç da, namaz da bozulur, kaza lazım olur. Geceden dişleri arasında
kalan şeyi, bilerek yutsa, nohut tanesi kadar ise, bozulup kaza lazım olur.
Nohuttan küçükse bozulmaz. Unutarak yiyen kimse, orucu bozulmadığını bildiği
hâlde, yine yer ve içerse, kaza ve keffaret lâzım olur.
***
Sual: Ramazanda camiye giden kimse, yatsının farzını kılmadan, teravih
namazı için cemaate katılsa kabul olur mu?
Cevap: Ramazanda yatsının farzını cemaatle kılmayanlar, toplanıp da,
teravehi ve vitri cemaatle kılamazlar. Çünkü teravih, yatsının cemaati ile
kılınır. Hindiyyede deniyor ki:
“Yatsının farzını yalnız kılan, teravihin cemaatine katılır. Kaçırdığı rekatlerini sonra tamamlar. Teravihi cemaatle kılamıyan, farzı kıldığı imam ile vitri kılabilir. Vitri cemaatle kıldıktan sonra, başka camiye giden, imam farzı kılıyorsa farza, teravihi kılıyorsa, buna niyet ederek, imama uyarsa, bir kavle göre sahih olur. Teravih kılındığını anlarsa, farzı kılmamış ise, bir kenarda farzı kılıp, sonra imama uyar.”