17/08/2024 Cumartesi Köşe yazarı O.Ü
Bidat ehlinin kitaplarını okumak...
Sual: Sırf merak için, ne yazmışlar diyerek, bidat ehlinin kitaplarını okumakta bir mahzur var mıdır?
Cevap: Konu ile alakalı olarak Fetâvâ-i Hindiyyede deniyor ki:
“İman edilecek ve yapılacak, kaçınılacak şeyleri ve geçinecek sanat
bilgilerini öğrenmek herkese farzdır. Bundan fazlasını öğrenmek farz değil ise
de, sevaptır, öğrenmezse günah olmaz. Farz olan bilgilere yardımcı olanları,
mesela astronomi öğrenmek de sevaptır. Fıkıh öğrenmeyip, yalnız hadis öğrenen,
iflas eder. Kelam ilmini, yani iman bilgilerini, ihtiyaçtan fazla öğrenmek caiz
değildir. Bidatlerin, fitnelerin yayılmasına sebep olur. Sadrül-islâm Ebül-Yüsr
buyuruyor ki:
‘Kelâm, tevhid kitaplarının birkaçında felsefi bilgiler gördüm. İbni İshak
Kindî Bağdâdînin ve İstikrârînin kitapları böyledir. Bunlar, İslamın bildirdiği
doğru yoldan ayrılmış sapık kimselerdir.’
Ehl-i sünnet bilgilerini öğrenmeden önce böyle sapık kitapları okumak caiz
değildir. Abdül-Cebbâr Râzî ve Ebû Alî Cübbâî ve Kâ'bî ve Nazzâm İbrâhîm bin
Yesâr Basrî ve talebelerinden Amr Câhız Mu'tezilî sapıklarının kitapları da,
eski Yunan felsefecilerinin bozuk fikirleri ile doludur. Böyle kitapları okumak
gençlere zararlıdır. Muhammed bin Hîsûm gibi Mücessime fırkasındakilerin
kitapları da böyledir. Bunlar bidat fırkalarının en kötüsüdür. Ebül-Hasen-i
Eş'arî de, önceleri Mutezile inancını yaymak için çok kitap yazdı. Allahü
teâlâ, kendisine hidayet verdikten sonra, eski fikirlerini kötüleyici
kitaplarını yaydı. Yanlışlarını görebilenlerin, bu kitapları okuması zararlı
olmaz. Şâfii âlimleri, iman bilgilerini Ebül-Hasen-i Eş'arînin kitaplarından
aldılar. Ebû Muhammed Abdullah bin Sa'îdin bu kitapları açıklayan eserleri
tamamen zararsız hâldedir... Sözün kısası, eski felsefecilerin yazdığı din
kitaplarını gençlere okutmamalıdır. Ehl-i sünnet bilgilerini öğrendikden sonra
okumaları caiz olur.”
Mısırlı mezhepsiz, Hasen el-Bennânın ihtilalci yazıları, Seyyit Kutb'un Fîzılâl-il-Kur'ân
ismindeki bozuk tefsiri ve başka kitapları, Hindistan'daki Vehhâbîlerden
Muhammed Sıddîk Hân'ın bazı kitapları, Mevdûdî, Hamîdullah ve Cezâyirli
îbni Bâdis gibi dinde reformcuların kitapları da böyledir. Dinini öğrenmek
isteyenler, bunların bozuk kitaplarını okumamalıdır.