16/03/2020 Pazartesi Köşe yazarı O.Ü
Namazları birleştirerek kılmak
Hanefi mezhebinde, Arafat ve Müzdelifede iki namazı cem
etmek lazımdır.
Sual: Namazın kazaya kalmaması için, zaruri durumlarda, öğle ile ikindiyi
ve akşamla yatsıyı birleştirerek kılmak caiz olur mu?
Cevap: Hanefi mezhebinde, yalnız Arafat meydanında ve Müzdelifede hacıların
iki namazı cem etmeleri lazımdır. Öğle ile ikindi Arafat meydanında, akşamla
yatsı da Müzdelifede cem edilir.
Maliki ve Şafii mezheblerinde, seferde, hastalıkta ve ihtiyarlıkta öğle ile
ikindi ve akşam ile yatsı namazları cem edilebilir. Yani ikisinden birisi,
diğerinin vaktinde kılınabilir.
Hanbeli mezhebinde, seferde, hastalıkta, kadının emzikli veya müstehaza,
özürlü olmasında, abdesti bozan özürlerde, abdest ve teyemmüm için meşakkat
çekenlerde, ama ve yer altında çalışan gibi, namaz vaktini anlamakta aciz
olanın, canından, malından ve namusundan korkanın ve maişetine zarar gelecek
olanın, iki namazı cem etmeleri caiz olur.
Namazı kılmak için işlerinden ayrılmaları mümkün olmayanların, bu
namazlarını kazaya bırakmaları, Hanefi mezhebinde caiz değildir. Bunların,
yalnız böyle günlerde, Hanbeli mezhebini taklit ederek, kılmaları caiz olur.
Cem ederken, öğleyi ikindiden ve akşamı yatsıdan önce kılmak, birinci namaza
dururken, cem etmeyi niyet etmek, ikisini art arda kılmak ve abdestin,
guslün ve namazın Hanbeli mezhebindeki farzlarına ve müfsitlerine uymak lazımdır.
***
Sual: Haram, günah olan şeyleri, mesela fırından ekmek çalıp açları
doyurmak gibi iyi niyetle yapınca yine bunlar haram, günah olur mu?
Cevap: Günahlar, niyetsiz veya iyi niyet ederek işlenirse, günah olmaktan
çıkmaz. (Ameller, niyete göre iyi veya kötü olur) hadis-i
şerifi, taatlara ve mubahlara niyete göre sevap verileceğini bildirmektedir.
Bir kimse, birinin gönlünü almak için başkasını incitse veya başkasının malı
ile sadaka verse, yahut haram para ile mektep, cami yaptırsa, bunlara sevap
verilmez. Bunlara sevap beklemek, cahillik olur. Zulüm, günah, iyi niyet ile
işlenirse, yine günah olur. Böyle işleri yapmamak sevaptır. Bilerek yaparsa,
büyük günah olur. Günah olduğunu bilmeyerek yaparsa, Müslümanların çoğunun
bildiği şeyleri onun bilmemesi, öğrenmemesi de günah olur. Gayr-i müslim
memleketlerde dahi olsa, İslam bilgilerinin şayi yani yaygın olduğu
yerlerde, cehalet, bilmemek, özür olmaz, günah olur.