23/09/2025 Salı Köşe yazarı R.A

İmâm-ı Eş'arî ve İmâm-ı Mâtürîdî

“Her Müslümânın, i’tikâdda Ehl-i sünnetin iki imâmından birine ya’nî İmâm Mâtürîdî veya İmâm Eş'arî'ye tâbi olması lâzımdır."


İyi bir insan, kâmil bir Müslümân olmak için, ilk olarak, doğru bir itikâda sâhip olmak, yanî Ehl-i Sünnet itikâdında olmak lâzım. İkinci olarak, fıkhî bilgilere vâkıf olup onlarla amel etmek gerekir.

 

Bundan dolayı, en büyük âlim ve velîlerden olan İmâm-ı Rabbânî Ahmed Fârûkî Serhendî (kuddise sirruh) da, dört hak mezhebin fıkıh bilgilerinde mâhir, beş tarîkatte mürşid-i kâmil ve mükemmil olan Mevlânâ Hâlid-i Bağdâdî (kuddise sirruh) da, bu iki husûsun ehemmiyetini vurguluyorlar.

 

“Âkıl ve bâliğ olan her erkek ve kadının birinci vazîfesi, Ehl-i Sünnet âlimlerinin yazdıkları akâid bilgilerini öğrenmek ve bunlara uygun olarak inanmaktır. Kıyâmette Cehennem azâbından kurtulmak, onların bildirdiklerine inanmaya bağlıdır.” [İmâm-ı Rabbânî, Mektûbât-ı Rabbâniyye]

 

“Müslümânların birinci vazîfeleri, itikâdı düzeltip, Ehl-i Sünnet vel-cemâat âlimlerinin bildirdiklerine uygun olarak inanmaktır. İkinci olarak, fıkıh bilgilerini öğrenip, her şeyi bu bilgilere göre yapmaktır.” [Mevlânâ Hâlid-i Bağdâdî, İ’tikâdnâme/el-Îmân ve’l-İslâm]

 

Eshâb-ı kirâmın, Peygamber Efendimizden naklen bildirdiklerini, olduğu gibi, hiçbir şey eklemeden ve çıkarmadan kabûl edip onlar gibi inananlara “Ehl-i sünnet ve’l-cemâat fırkası” veya “Fırka-i nâciye”; bu doğru ve asıl (hakîkî) İslâmiyet yolundan ayrılanlara da, “bid’at fırkaları” veya “Fırak-ı dâlle (dalâlet fırkaları, bozuk-sapık yollar)” denilmiştir. Ehl-i sünnet ve cemâat fırkasında olanlara kısaca “Sünnî”, bid’at fırkalarında olanlara “Mübtedi’”, “bid’at sâhibi” de denilmektedir.

 

“Her Müslümânın, i’tikâdda (îmânla ilgili bilgilerde) Ehl-i sünnetin iki imâmından birine ya’nî İmâm Mâtürîdî veya İmâm Eş'arî'ye tâbi olması lâzımdır. Bu iki imâmdan birine tâbi olmak, insanı bid'at (bozuk) i’tikâddan (inanıştan) korur.” [Muhammed Hâdimî, el-Berîkatü’l-Mahmûdiyye fî Şerhi’t-Tarîkati’l-Muhammediyye]

 

“İ’tikâdda imâm olan İmâm-ı Eş'arî ve İmâm-ı Mâtürîdî; hocalarının i’tikâddaki müşterek olan mezheblerinden dışarı çıkmamışlar, ayrı mezheb kurmamışlardır. Bu ikisinin, hocalarının ve dört mezheb imâmının bir tek i’tikâdı (îmânı) vardır. Bu da Ehl-i Sünnet vel-cemâat ismi ile meşhûr olan i’tikâddır.” [Taşköprüzâde, Miftâhu’s-Seâde/Mevzûâtu’l-Ulûm; Seyyid Abdülhakîm Arvâsî)

 

İbrâhîm Hakkî Erzurumî (rahmetullahi aleyh), bir şiirinde buyurmuştur ki:

 

“Hudâ Rabbim, nebim hakkâ Muhammeddir Resûlullah,/Hem İslâm dînidir dînim, kitâbımdır Kelâmullah,/Akâidde, Ehl-i Sünnet oldu mezhebim, hamdolsun,/Amelde, Ebû Hanîfe mezhebi, mezhebim vallah.”

 

“Sünnî olanlar, amelde dört mezhebe ayrılmışlardır. Bu dört mezhebde bulunanlar, birbirlerinin Ehl-i Sünnet olduklarını bilirler ve sevişirler. Dört mezhebden birinde bulunmayan kimse, Ehl-i Sünnet olmaz.” [İmâm-ı Rabbanî Ahmed Fârûk-ı Serhendî]

 

Ehl-i Sünnet; İslâm’ın ana yolu, ana caddesi olup hem Kur’ân-ı kerîmde, hem de hadîs-i şerîflerde ve târih boyunca “sırât-ı müstakîm” ve "mü’minlerin yolu" olarak anılagelmiştir. Ayrıca "sevâd-ı a'zam" ve "cumhûr-ı müslimîn" de denilir.

 

"Ehl-i Sünnet", alelâde herhangi bir mezhebin, meşrebin, tarîkatin, ekolün, kliğin, grubun, hizbin, cemâatin adı ve karşılığı değil, İslâm’ın kendisi ve medeniyetimizin ana omurgasıdır.

02/04/2019 Salı Köşe yazarı O.U

“Allahü teâlânın Muhammed aleyhisselama olan ihsanlarından biri de, Onu Miraca çıkarmasıdır."

Devamını okuyun...

02/04/2019 Salı Köşe yazarı R.A

Peygamberlerde “Fetânet” sıfatı vardır. Bu, Peygamberlerin; bütün insanların en akıllı, en zekî ve en anlayışlıları olmaları demektir.

 Devamını okuyun...

02/04/2019 Salı Köşe yazarı V.T

"Zenginlik yönünden, senden aşağıdakilere bak, senden üstünlerine bakma!.."

Devamını okuyun...

01/04/2019 Pazartesi Köşe yazarı A.U

Mısır’da yetişen meşhur fıkıh âlimlerinden Hayve bin Şüreyh hazretleri, 158 (m. 774) târihinde vefât etti.

Devamını okuyun...

01/04/2019 Pazartesi Köşe yazarı O.U

Camiler çok, cemaat az olacak. Binalar yüksek, elbiseler ince, kadınlar emir olacak."

 Devamını okuyun...

01/04/2019 Pazartesi Köşe yazarı V.T

Besmele yazılı kâğıdı yerden kaldıranı, Allahü teâlâ sıddîklardan eyler.

Devamını okuyun...

31/03/2019 Pazar Köşe yazarı O.U

Ana baba, çocuğunun, çocuk, bunların odasına gireceği zaman da izin istemelidir.

Devamını okuyun...

 

31/03/2019 Pazar Köşe yazarı S.K

Değerlerimize saygılı olmayanlardan bu memlekete hayır gelmez. Gün, tek vücut, tek cihet olunacak gündür.

Devamını okuyun...

31/03/2019 Pazar Köşe yazarı V.T

Abdest alırken, guslederken ve necaset temizlerken, şeytanın vesvesesinden sakının!"

Devamını okuyun

30/03/2019 Cumartesi Köşe yazarı A.D

Ortada bir suç varsa toplumda aramalı. Toplum kötü ise, kötü idareciyi değiştirmekle iş bitmez. Gelen gideni arattırabilir!..

 Devamını okuyun...

30/03/2019 Cumartesi Köşe yazarı A.U

Hammad bin Seleme hazretleri, Tebe-i tâbiînin büyüklerinden olup, hicrî 167 (m. 783) senesinde, câmide namaz kılarken vefât etti.

Devamını okuyun...

30/03/2019 Cumartesi Köşe yazarı O.U

Nasihat, birinin yüzüne karşı olmamalı, umumi olarak, ortadan söylemelidir.

 Devamını okuyun...

30/03/2019 Cumartesi Köşe yazarı V.T

Bu müsebbiât’tır ki, her gün güneş doğmadan ve batmadan evvel okumalısın."

 Devamını okuyun...

29/03/2019 Cuma Köşe yazarı A.D

Osmanlılar, dervişler vâsıtasıyla İslâmı tanıtmaya çalışırken, muhataplarına son derecede müsamahakâr ve merhametli davranmışlardır...

 Devamını okuyun...

29/03/2019 Cuma Köşe yazarı A.U

Hammad bin Seleme hazretleri, Tebe-i tâbiînin büyüklerinden olup, hicrî 167 (m. 783) senesinde câmide namaz kılarken vefât etti.

Devamını okuyun...

29/03/2019 Cuma Köşe yazarı O.U

Fakirler, uşurlarını İmâm-ı Ebu Yusuf ve İmâm-ı Züfer hazretlerine göre verir.

 Devamını okuyun...

29/03/2019 Cuma Köşe yazarı V.T

İstiğfar, insanı her murada, afiyete kavuşturur. Şifa için; tövbe etmeli, istiğfarı çok okumalı.

 Devamını okuyun...

28/03/2019 Perşembe Köşe yazarı A.U

Hammad bin Seleme hazretleri, Tebe-i tâbiîn’in büyüklerinden olup, hicrî 167 (m. 783)’de câmide namaz kılarken vefât etti.

Devamını okuyun...

28/03/2019 Perşembe Köşe yazarı O.U

Şimdi moda olan, parmakları tutarak avucuna koyarak yapılan tokalaşma, Şiilerin usulüdür. 

Devamını okuyun...

28/03/2019 Perşembe Köşe yazarı S.A

"Ya Rabbi! Bunlar bilmiyorlar, bilselerdi böyle yapmazlardı. Belki ileride bu inatlarından vazgeçer ve imanla şereflenirler..."

 Devamını okuyun...

28/03/2019 Perşembe Köşe yazarı V.T

Dostlarına çok bela vererek, günahlarını affeder, temizler. Böylece bunları, ahiret sıkıntılarından korur.

Devamını okuyun...

27/03/2019 Çarşamba Köşe yazarı A.D

Hammad bin Seleme hazretleri, Tebe-i tâbiîn’in büyüklerinden olup hicrî 167 (m. 783)’de câmide namaz kılarken vefât etti.

Devamını okuyun...

27/03/2019 Çarşamba Köşe yazarı H.Y

Müslümanlar arasına sokulmuş olan hurafeleri, bid’atleri, yanlış inançları, kendilerinden bir şey ilave etmeden dini eski hâline getiren müceddidlerdir.

 Devamını okuyun...

27/03/2019 Çarşamba Köşe yazarı O.U

Din adamlarının insanlara yapamayacakları fetvaları bildirmeleri fitneye sebep olur.

 Devamını okuyun...

27/03/2019 Çarşamba Köşe yazarı V.T

Bir kimse, imanım var dese, fakat küfürden teberri etmese [uzaklaşmasa] mürted olur!..

Devamını okuyun...

26/03/2019 Salı Köşe yazarı A.D

Hammad bin Seleme hazretleri, Tebe-i tâbiîn’in büyüklerinden olup hicrî 167 (m. 783)’de câmide namaz kılarken vefât etti.

Devamını okuyun...

26/03/2019 Salı Köşe yazarı O.U

Allahü teâlâ, dua eden Müslümanı çok sever. Dua etmeyene gadab eder.

Devamını okuyun...

26/03/2019 salı Köşe yazarı R.A

Batı âleminde, İslâm dünyâsındaki “tasavvuf” felsefe zannedilmiş ve tasavvuf büyüklerinin pek çoğu yanlış olarak “filozof” olarak isimlendirilmiştir. 

Devamını okuyun...

26/03/2019 Salı Köşe yazarı V.T

Ahmed bin Hanbel’in kötülükleri ile meşhûr bir komşusu vardı. Bir gün bir rüya görür!..

Devamını okuyun...

25/03/2019 Pazartesi Köşe yazarı A.D

Hamîd-üt-Tavîl hazretleri, Tâbiîn’in meşhur hadîs âlimlerindendir. Basra’da yaşadı ve 143 (m. 761)’de namaz kılarken vefât etti.

Devamını okuyun...

25/03/2019 Pazartesi Köşe yazarı O.U

"Bazıları, Anadolu toprağı, uşurlu toprak değildir, diyor. Memleketimizde mîrî toprak yoktur."

 Devamını okuyun...

25/03/2019 Pazartesi Köşe yazarı R.A

Hazret-i Ebû Bekir, günler ve geceler boyu süren tefekkürden sonra buyurdu ki: “İdrâkin aczini idrâk etmekten daha büyük idrâk olmaz!..”

 Devamını okuyun...

25/03/2019 Pazartesi Köşe yazarı V.T

“Allah, dünyada güzel sûret ve iyi huy ihsân ettiği kulunu âhirette Cehenneme sokmaz.”

 Devamını okuyun...

24/03/2019 Pazar Köşe yazarı A.D

Hamîd-üt-Tavîl hazretleri, Tâbiîn’in meşhur hadîs âlimlerindendir.

Devamını okuyun...

24/03/2019 Pazar Köşe yazarı O.U

İmamlık şartları bulunan kimsenin imam olması için uğraşmak, her Müslümanın vazifesidir.

Devamını okuyun...

24/03/2019 Pazar Köşe yazarı S.K

Kur'ân-ı kerime dokunmak için, temiz el lâzım olduğu gibi, onu okumak için de, temiz kalp lâzımdır.

Devamını okuyun...

24/03/2019 Pazar Köşe yazarı V.T

Kur'ân-ı kerime dokunmak için, temiz el lâzım olduğu gibi, onu okumak için de, temiz kalp lâzımdır.

Devamını okuyun...

23/03/2019 Cumartesi Köşe yazarı A.D

Resulullah efendimiz buyurdu ki: "İnsanoğlunun iki dere dolusu altını olsa, üçüncüsünü isterdi. Onun gözünü ancak bir avuç toprak doyurur."

 Devamını okuyun...

23/03/2019 Cumartesi Köşe yazarı A.U

Hafs bin Gıyâs hazretleri, Hânefî mezhebi imâmlarındandır. 198 (m. 809) da Kûfe’de vefât etti.

Devamını okuyun...

23/03/2019 Cumartesi Köşe yazarı O.Ü

"Şimdiki insanların çoğu, namazın şartlarını, vaciplerini, sünnetlerini yerine getirmiyor!.."


Devamını okuyun...

 

23/03/2019 Cumartesi Köşe yazarı V.T

“Biz senin her hâlini biliriz. Seni işlerimde kendime yardımcı yapacağım."

 Devamını okuyun...

22/03/2019 Cuma Köşe yazarı A.D

Gazneli Sultan Mahmud, tebdil-i kıyafetle dolaşırken, bir müezzinin minarede bir aşağı bir yukarı mekik dokuduğunu gördü. Hayretler içinde kalmıştı!..

22/03/2019 Cuma Köşe yazarı A.U

Evliyânın büyüklerinden Fudayl bin İyâd hazretleri, harâmîlik yaptığı dönemde, bir gün kendi çocuğunu kucağına almış, seviyordu.

Devamını okuyun...

22/03/2019 Cuma Köşe yazarı O.Ü

Bu dünyada herkes yolcudur, geldik gidiyoruz. Yolcuların birbirlerine yardımcı olmaları lazımdır. 

Devamını okuyun...

22/03/2019 Cuma Köşe yazarı V.T

Çok lanet eden, kalbinde merhamet olmadığı için, din kardeşlerine şefaatçi olamaz.

 Devamını okuyun...

21/03/2019 Perşembe Köşe yazarı A.U

Evliyânın büyüklerinden Fudayl bin İyâd hazretleri, 187 (m. 803) yılında Mekke’de vefât etti.

Devamını okuyun...

21/03/2019 Perşembe Köşe yazarı O.Ü

İnsanların en kötüsü 'Zındık'lardır. Bunlar, İslâmiyeti istedikleri şekle sokarlar!..

 Devamını okuyun...

21/03/2019 Perşembe Köşe yazarı S.A

"Yavrularım! Kim kibirlenirse alçalır, kim aklına güvenirse pişman olur. Çok konuşanın çok hatası olur. Bir evlada bırakılacak en güzel miras güzel ahlaktır."

 Devamını okuyun...

21/03/2019 Perşembe Köşe yazarı V.T

Yalan, günahların en çirkini, ayıpların en fenâsı, kalpleri karartan bütün kötülüklerin başıdır.

 Devamını okuyun...

20/03/2019 Çarşamba Köşe yazarı A.U

Evliyânın büyüklerinden Fudayl bin İyâd hazretleri, 187 (m. 803) yılında Mekke’de vefât etti.

Devamını okuyun...

20/03/2019 Çarşamba Köşe yazarı V.T

Kur’ân-ı kerîmin yüceliği, yüksekliği, faziletleri sayıya gelmez. Sonu, sınırı yoktur.

Devamını okuyun...

20/03/2019 Salı Köşe yazarı R.A

Dünkü makâlemizde bahsettiğimiz felsefecilerden daha sonra gelen filozoflar, dün zikrettiğimiz sorulara, 

Devamını okuyun...

19/03/2019 Salı Köşe yazarı A.U

Evliyânın büyüklerinden Fudayl bin İyâd hazretlerinin vefâtı yaklaşmıştı.

Hanımını çağırıp;

Devamını okuyun

19/03/2019 Salı Köşe yazarı O.Ü

Hoparlör sesi ile ve televizyondaki imama uyarak namaz kılanların namazları sahih olmaz.

 Devamınıo okuyun...

19/03/2019 Salı Köşe yazarı R.A

Dünkü makâlemizde bahsettiğimiz felsefecilerden daha sonra gelen filozoflar, dün zikrettiğimiz sorulara, “İnsan ve dünyâ niçin vardır?”, “Kim var etmiştir?”, “Ne zaman var olmuştur?”, “Varlığı nasıldır?”

Devamını okuyun...

19/03/2019 Salı Köşe yazarı V.T

Ebü’l-Hayr Katfetî hazretleri kırâat, hadis ve Hanbelî mezhebi fıkıh âlimidir. 593 (m. 1197) senesinde Bağdad’da doğup,

Devamını okuyun...

18/03/2019 pazartesi Köşe yazarı A.U

Evliyânın büyüklerinden Fudayl bin İyâd hazretleri, 187 (m. 803) yılında Mekke’de vefât etti.

Devamını okuyun...

18/03/2019 Pazartesi Köşe yazarı O.Ü

Fıkıh bilgilerini daha çok bilenin ve gözetenin, başkalarından önce imam seçilmesi lazımdır.

 Devamını okuyun...

18/03/2019 Pazartesi Köşe yazarı R.A

İnsan gayretinin, akla dayanarak ortaya koyduğu düşünce ve görüşlerin tamamına “felsefe” denir. Felsefeden maksadın, “her şeyin aslını aramak” olduğu kabul edilir.

 Devamını okuyun...

18/03/2019 Pazartesi Köşe yazarı V.T

İsmâil el-Bermâvî hazretleri esnaflık yapardı. Bir gün dükkânına bir Nasrânî gelir...

Devamını okuyun...