18/07/2020 Cumartesi Köşe yazarı V.T
"Her şey Onun kudreti ve kuvveti altındadır..."
İnsanlar yok idi. Sonradan yaratıldı. İnsanların bir yaratanı vardır...
Muhammed ibn-i Fûrek hazretleri Eş'arî kelam âlimidir. 330 (m. 941)’de
İran’da İsfahan'da doğdu. İlim tahsili için Bağdat'a, sonra Basra'ya gitti.
Burada İmam-ı Eş'arî hazretlerinin talebelerinden Ebü'l-Hasan Bâhilî'den kelâm
dersleri aldı. Sonra Sultan Mahmud Gaznevî’nin daveti üzerine Gazne'ye gitti.
406 (m. 1015)’de Nîşâbur'da vefat etti. Buyurdu ki:
Kelime-i tevhîdin manasını, Ehl-i sünnet âlimleri şöyle bildiriyor:
İnsanlar yok idi. Sonradan yaratıldı. İnsanların bir yaratanı vardır. Her
varlığı, O yaratmıştır. Bu yaratan birdir. Ortağı, benzeri yoktur. Bir ikincisi
yoktur. O, hep var idi. Varlığının başlangıcı yoktur. Hep vardır. Varlığının
sonu olmaz. Yok olmaz. Onun hep var olması lâzımdır. O, yok olamaz. Varlığı
kendindendir. Hiçbir sebebe ihtiyacı yoktur. Ona muhtaç olmayan hiçbir şey
yoktur. Her şeyi var eden, her vârı her an varlıkta durduran O’dur. O, madde
değildir. Cisim değildir. Bir yerde değildir. Hiçbir maddede bulunmaz. Şekli
yoktur. Ölçülmez. Nasıldır diye sorulmaz. O deyince, akla hayâle gelen her şey,
O değildir. O, bunlara benzemez. Bunlar hep Onun mahlûklarıdır...
O, mahlûkları gibi değildir. Akla, vehme, hayâle gelen her şeyi, O
yaratmaktadır. Yukarıda, aşağıda, yanda değildir. Yeri yoktur. Her varlık,
Arş'ın altındadır. Arş ise, Onun kudreti, kuvveti altındadır. O, Arş'ın
üstündedir. Fakat bu, Arş Onu taşıyor demek değildir. Arş, Onun lütfu ve
kudreti ile vardır. O, ezelde, sonsuz öncelerde nasıl ise, şimdi hep öyledir.
Arş'ı yaratmadan önce nasıl idi ise, ebedî sonsuz geleceklerde de, hep öyledir.
Onda değişiklik olmaz.
Onun sıfatları vardır. (Sıfat-ı sübûtiyye)si sekizdir: Hayat, ilim, sem',
basar, kudret, irâde, kelâm, tekvîn.
Bu sıfatlarında da, hiç değişiklik olmaz. Değişiklik olmak, kusurdur. Onda kusur, noksanlık yoktur. Hiçbir mahlûkuna benzemez ise de, bu dünyada, Onu kendisinin bildirdiği kadar bilmek ve âhirette görmek olur. Burada nasıl olduğu anlaşılamadan bilinir. Orada da, anlaşılamadan görülecektir. Allahü teâlâ, kullarına, Peygamberler gönderdi. Bu büyük insanlar vâsıtası ile kullarına, saadete ve felakete sebep olan işleri bildirdi. Peygamberlerin en yükseği, son Peygamberi olan (Muhammed)dir “sallallahü aleyhi ve sellem”. Yeryüzündeki dinli dinsiz herkese, her yere, her millete Peygamber olarak gönderilmiştir.