22/11/2019 Cuma Köşe yazarı O.Ü
Namazda düzgün oturamayan kimse
Bir uzvundaki dertten, yaradan dolayı uygun oturamayan kimse, istediği gibi
oturur.
Sual: Hastalık veya vücudundaki yaralardan dolayı, namaz kılarken dinin
bildirdiği şekilde düzgün oturamayan veya oturunca kalkamayan bir kimse,
namazını sandalyede, yüksek bir yerde kılabilir mi?
Cevap: Bir uzvundaki dertten, yaradan dolayı uygun oturamayan kimse,
istediği gibi oturur. Oturabilmek için, ayaklarını kıbleye karşı uzatabilir.
Bir yerini yastığa veya başka şeye dayar. Yahut, bir kimse tutarak düşmesine
mâni olur. Yüksek bir şeyin üstüne oturup îmâ ile kılması caiz değildir.
Sandalyede oturarak kılanın namazı kabul olmaz. Çünkü,
sandalyede oturmak için zaruret yoktur. Sandalyede oturabilen kimse,
yerde de oturabilir ve yerde oturup kılması lazımdır. Namazdan sonra, yerden
ayağa kalkamıyan, sandalyeden ise kolay kalkan hastayı yerden bir kimse
kaldırır. Yahut, kıbleye karşı uzatılmış sedir, kanepe üzerinde, ayaklarını
sarkıtmadan oturarak kılar. Namazdan sonra, ayaklarını sedirin, kanepenin bir
yanına sarkıtıp, sandalyeden kalkar gibi kalkar.
Bir şeye dayanarak veya bir kimsenin tutması ile de, yerde oturamayan
hasta, sırtüstü yatarak kılar. Ayaklarını kıbleye uzatır. Başı altına yastık
koyar. Yüzü kıbleye karşı olur. Veya kıbleye karşı sağ veya sol yanı üzerine
yatar. Rüku ve secdeleri, başı ile îmâ eder. Böyle de îmâ edemeyen aklı başında
bir hasta, bir günden çok namazını kılamazsa, hiçbirini kaza etmez. Semâvî bir
sebeple, yani elinde olmayarak, mesela hastalık ile veya baygın yahut secde,
rekat sayılarını unutacak kadar dalgın olarak, beşten fazla namazını kılamayan
da böyledir. Alkollü içkiler ve uyuşturucu maddeler veya ilaç alarak böyle
baygın, dalgın olanın, kılamadığı namazlarının adedi birkaç günlük olsa da,
hepsini kaza etmesi lazımdır.
***
Sual: Dişi ağrıyan bir kimse, dişine ilaç koysa, namaz vakti de daralsa,
ağzındaki ilaç okumasına mâni olması sebebiyle, bu kimse namazını bir şey
okumadan da kılabilir mi?
Cevap: Bu konuda Halebî-yi kebirde deniyor ki:
“Şiddetli diş ağrısını durdurmak için konan ilaç, okumasına mâni olsa,
vakit dar ise, imama uyar. İmam yok ise, okumadan kılar.”
***
Sual: Çok fazla ödünç ekmek isteyen kimseye, bu ekmekleri sayarak mı yoksa
tartarak mı vermelidir?
Cevap: Eti tartarak, ekmeği ise tartarak veya sayarak ödünç vermek caizdir.