23/04/2024 Salı Köşe yazarı V.T
"O gâzilerle harp etmek akıllıca bir iş değildir..."
Uzun Hasan, Fâtih Sultan Mehmed Hanla harb etmezden önce, Pîr Muhammed
Efendiye gidip harb için izin ister...
Şeyh Muhammed Erzincânî hazretleri evliyânın büyüklerindendir. Erzincan kasabalarından Kaleriç'te doğdu. Erzincan'da zamânın önde gelen âlimlerinden okuyup, ilimde yüksek bir dereceye ulaştı ve meşhûr bir müderris oldu. Sonra Seyyid Yahyâ Şirvânî hazretlerinin sohbetlerine devam ederek kemale geldi. Seyyid Yahyâ hazretleri, kendisine icâzet verip memleketi olan Erzincan'a ilim ve edep öğretmesi için gönderdi. Erzincan'a gelince, Kaleriç kasabasında yerleşip, bir mescid ve dergâh inşâ etti. O bölgenin insanlarını terbiye etmeye, kalplerine Allahü teâlânın aşkını yerleştirmeye çalıştı. Ekseriyetle Kaleriç'te kaldı. Cumâ günleri Erzincan'a gelir, Câmi-i Kebîrde insanlara vaaz ve nasîhatte bulunur, hikmetli sözler söylerdi. 1464 (H.869) târihinde Erzincan'da zelzelede şehîd oldu. Şeyh Muhammed hazretlerinin mübârek cesetlerinin gasli esnâsında orada bulunan bâzıları ileri geri konuştu ve; "Velî olsaydı böyle bir ölümle ölmezdi" dediler. O zaman Muhammed Erzincânî hazretleri, Allahü teâlânın kudretiyle dile gelip; "Ey benim hâlimi bilen Rabbim! Sana güveniyor, sana sığınıyorum" diye yüksek sesle konuştu. Bunu işiten gâfiller hayretler içinde kaldı ve tövbe istiğfâr edip onun büyüklüğünü anladılar.
Uzun Hasan, Fâtih Sultan Mehmed Hanla harb etmezden
önce, Pîr Muhammed Efendiye gidip harb için izin istedi. Bunun üzerine Pîr
Muhammed hazretleri ona; "Sana ve askerine lâzım olan onlarla
harp etmemektir. Zîrâ onlar Müslüman gâzilerdir. Onlarla harp etmemek
akıllıca bir iştir" buyurdu. Uzun Hasan, Pîr Muhammed hazretlerinden bu
sözleri işitince, harb etmek istediğini belirtip dışarı çıktı. Pîr Muhammed hazretleri,
Uzun Hasan'a arkasından; "Bizim sözümüzün fayda ve zararını, hayır ve
şerrini bu taraflara gelince anlarsın. Gerçi şimdi bize kırılırsınız ama ne
yapalım siz bilirsiniz" buyurdu...
Çok geçmeden yapılan harpte Uzun
Hasan'ın askeri bozguna uğrayıp kendisi ve yakınları perişan bir hâle düştü.
Sonra yine Pîr Muhammed hazretlerine gelerek âkıbetinin nereye varacağını
sormadan edemedi. Pîr Muhammed Erzincânî hazretleri ona; "Fâtih Mehmed
Han, şânı büyük affı seven bir sultandır. Sizi incitmezler. Edep ile hareket
edeni rencide etmezler" buyurdu. Sonra çok sevdiği talebelerinden Pîr
Ahmed Efendiyi Fâtih Sultan Mehmed Hana gönderip Uzun Hasan'la arasında sulh
yapılmasını sağladılar.