11/03/2025 Salı Köşe yazarı O.Ü
Hasta olanlar, oruç tutamaz mı?
Sual: Bir kimsenin, oruç tutunca hastalanma tehlikesi varsa veya hastalığının artması söz konusu ise, böyle bir kimse oruç konusunda ne yapması gerekir?
Cevap: Konu ile alakalı
olarak İbni Âbidînde deniyor ki:
“Hasta, hastalığının artmasından veya iyi olmasının
gecikmesinden yahut şiddetli ağrı gelmesinden veya hasta bakıcı, hastalanarak,
onlara bakamayıp helak olmalarından korkar ise, oruç tutmayıp sonra kaza eder.
Sağlam kimse, hasta olacağını çok zan ederse ve nehir temizlemek gibi ağır bir
iş yaparken veya devletin emri ile çalışırken, çok sıcak veya soğuk tesiri ile
helak olacağını ve kimsesiz olup hiçbir yerden yardım görmeyen kadın nafakasını
kazanmak için çamaşır yıkamak, yemek pişirmek ile helak olacağını, çok zan
ederek anlarsa, oruç tutmaması ve niyetli orucu bozması caiz olur, başka zaman
kaza eder. Çok zan etmek, ölüm alametlerini görmekle, kendi tecrübesi ile yahut
tabib-i müslim-i hazıkın haber vermesi ile anlaşılır. Hazık, mütehassıs, uzman
olmak demektir. Kâfir ve fasık doktora muayene ve tedavi caizdir. Fakat
bunların sözleri ile ibadet bozulmaz. Orucunu bozarsa, keffaret lazım olur.”
Sual: Çoluk çocuğunun nafakası için ağır işte çalışan
bir kimse, orucunu tutmayıp, daha sonra kaza edebilir mi?
Cevap: Konu ile alakalı
olarak İbni Âbidînde deniyor ki:
“Nafakaya muhtaç kimse, çalışınca
hasta olacağını anlarsa, orucu bozar. Ücret ile çalışmayı sözleşmiş ise ve iş
sahibi, ramazanda izin vermiyorsa, kendinin ve ailesinin nafakası mevcut olan,
orucu bozmaz. Çünkü böyle kimsenin dilenmesi haramdır. Kendinin ve ailesinin
nafakasına malik değilse, orucun zarar vermeyeceği başka hafif iş bulması lazım
olur. Hafif iş bulamazsa, işinde çalışarak, orucu bozması caiz olur. Bunun
gibi, ekin biçen kimseye ramazan ayının orucu ziyan verirse, yani oruçtan
dolayı, ekini biçemeyip, ekin telef olursa yahut çalınırsa, veya bina
yapılamayıp da yağmurdan yıkılmak tehlikesi muhakkak olursa ve bunları ücret
ile yapacak kimse bulamazsa, oruç tutmayıp, bu işlerini yapmak caiz olur. İş
bitince, orucunu tutar ve ramazandan sonra da, tutamadığı günleri kaza eder,
günah olmaz. Susuzluktan hasta olması, ölmesi muhakkak olan herkes de, orucu
bozup, kaza edebilir, keffaret yapmazlar.”