13/06/2023 Salı Köşe yazarı O.Ü
Tarlası, bahçesi olanın kurban kesmesi
Sual: Elinde dinin bildirdiği
zenginlik ölçüsüne göre parası olmayan kimsenin, bahçesi, tarlası varsa, kurban
kesmesi gerekir mi?
Cevap: Konu
ile alakalı olarak İbni Âbidînde buyuruluyor ki:
“Tarlasından aldığı mahsul veya tarlanın, evin, dükkânın, atölyenin,
kamyonun bir senelik kirası, ne kadar çok olursa olsun, bir yıllık ev
ihtiyacını veya aylık geliri ve aldığı maaş, ücret, aylık ihtiyacını, kul
borcunu karşılamıyan kimse, imam-ı Muhammede göre fakirdir. Fetva da böyledir.
İmam-ı a'zamla imam-ı Ebu Yusufa göre zengin sayılır. Çünkü mülkü olan tarlanın
ve bu demirbaş malların değeri, ihtiyacını karşılar ve nisap kadar da artar.
Bunun kirayı her alışta, bir miktar ayırıp, biriktirerek fıtra vermesi, kurban
kesmesi ve büyük sevaba kavuşması lazımdır. Fıtra vermez ve kurban kesmezse,
imam-ı Muhammede göre, günahtan kurtulur.”
Görülüyor ki, her iki ictihat da yerindedir ve Müslümanlara
rahmettir. Bu hâlde olan kimse, fıtra vermezse veya kurban kesmezse, imam-ı
Muhammedin ictihadı, bunu azaptan kurtarır.
Tarlasından hiç mahsul almayan, kiraya da veremeyen kimse ve
ihtiyacından fazla malı olup da, parası bulunmayan erkek veya kadın, imam-ı
Muhammedin ictihadına uyarak, fıtra vermez ve kurban kesmez. Verir ve keserse,
ikinci ictihada göre, fıtra ve kurban sevabına kavuşur. Üzerine vacip olmayan
ibadeti yapan, yalnız nafile ibadet sevabı kazanır. Vacip sevabı kazanmaz.
Etini fakirlere verirse, sadaka sevabı da kazanır. Vacip olan fıtra ve kurban
sevabı ise, nafile ve sünnet sevabından kat kat daha fazladır. Her ibadet de
böyledir.
Sual:
Kurban hangi hayvanlardan olur ve bunları kaç kişi ortak olarak kesebilir?
Cevap: Kurban,
koyun, keçi, sığır, deveden birini, kurban bayramının ilk üç gününde, kurban
niyeti ile kesmek demektir. Koyun, keçiyi bir kişi kesebilir. Bir sığırı veya
deveyi, yedi kişiye kadar Müslüman, ortak olarak satın alıp kesebilirler.
Bunlara adak veya akika kurbanı da ortak edilebilir. Zenginin satın aldığına,
sonradan ortak olmak caiz ise de mekruhtur. Ortaklardan hiçbirinin hissesi
yedidebirden az olmamalıdır.
Sual:
Haccın sünnetlerini yapamayana, ceza gerekir mi?
Cevap: Haccın sünnetini yapamayana ceza lazım gelmez, mekruh olur, sevabı, azalır.