21/02/2020 Cuma Köşe yazarı O.Ü
Mevki, şöhret sahibi olma arzusu
Nefis, maldan olduğu gibi, mevkiden de lezzet almaktadır.
Sual: Mevki, makam sahibi olmanın sebebi, fayda ve zararları nelerdir?
Cevap: Mevki ve şöhret sahibi olma arzusu, insanlarda üç şeyden hasıl olur:
1-Birinci sebep; nefsin arzularına kavuşmaktır. Nefis, arzularının, haram
yollardan elde edilmesini ister.
2-İkincisi, kendinin ve başkalarının haklarını zalimlerden kurtarmak ve
müstehab olan mesela, sadaka vermek, hayrat, hasenat yapmak yahut mubah olan
işler yapmak için, mesela, iyi yemek, iyi giyinmek, iyi evlerde oturmak, çoluk
çocuk sahibi olup, rahat ve mesut yaşamak için veya ibadetlerine mâni
olacak şeylerden kurtulmak, İslam dinine ve Müslümanlara hizmet için mevki
sahibi olmak istenir. Bu niyet ile mevkiye kavuşurken, riya gibi ve hakkı batıl
ile karıştırmak gibi, İslamiyetin yasak ettiği şeyleri yapmazsa ve vacipleri,
sünnetleri terk etmezse, bunun mevki sahibi olması caizdir, hatta müstehaptır.
Çünkü, caiz ve lazım olan şeylere kavuşturucu sebepleri, vasıtaları yapmak da,
caiz ve lazım olur. Allahü teâlâ, Kur’ân-ı kerimde, iyi insanların nasıl
olacağını bildirirken, bunların;
(Müslümanlara imam olmak istediklerini) de bildirmektedir. Süleyman
aleyhisselam;
(Ya Rabbi! Benden sonra kimseye nasip etmeyeceğin bir mülkü bana ihsan
eyle!) diyerek melik ve emir olmayı istemiştir.
Önceki dinlerden bildirilen ve reddedilmeyen haberler bizim dinimizde de
muteberdir. Hadis-i şeriflerde;
(Hak ve adalet üzere bir gün hâkimlik yapmayı, bir sene devamlı gaza
etmekten daha çok severim.)
(Bir saat adalet ile idarecilik yapmak, altmış sene nafile ibadet yapmaktan
daha iyidir) buyuruldu.
3-Mevki sahibi olmayı istemenin sebeplerinden üçüncüsü, nefsini
eğlendirmektir. Nefis, maldan olduğu gibi, mevkiden de lezzet almaktadır. Arada
İslamiyete uymayan işler bulunmazsa, nefsi lezzet aldığı şeye kavuşturmak haram
olmaz ise de, takvanın az olduğunu gösterir. Mevki elde ettikten sonra,
insanların gönüllerini kazanmak için, riya ve müdahane ve gösteriş yapmasından
korkulur. Hatta, münafıklık, hakkı batıl ile karıştırmak ve hiyle ve yalan gibi
tehlikeli hâller de olabilir. Helal ile haram karışık olan şeyi yapmamak
lazımdır. Mevki sahibi olmanın bu üçüncü sebebi, haram değil ise de, iyi
olmadığı için, ilacını bilmek ve yapmak lazımdır.