08/03/2022 Salı Köşe yazarı R.A
322 yıl hükümran olan imparatorluk...
Yılmaz
Öztuna: Osmânlı İmparatorluğu, 624 yıllık ömrünün, 322 yılını, dünyâda
lider devlet olarak geçirdi.
İslâm târihi içerisinde,
Karahânlılar, Gazneliler, Timuroğulları, Bâbürlüler, Selçûklular ve nihâyet
Osmânlıların özel yerleri vardır; bu devletler dillere destân devletlerdir.
Bilindiği gibi, “Türk
Târihi” çok eskidir; tâ Hazret-i Nûh aleyhisselâmın Yâfes isimli oğluna kadar
ulaştırılmaktadır. “Müslümân Türk’ün Târihi” ise, “Karahanlılar” dönemine
ve “Abdülkerîm Satuk Buğra Hân”a kadar varmaktadır.
840 senesinde, Uygur
Devleti’nin Kırgızlar tarafından yıkılmasıyla, Orta Asya bozkırlarında Bilge
Kül Kadir Hân tarafından kurulan ve Türkistân ve Mâverâünnehir’de hâkimiyet
kuran Karahânlılar Devleti [840-1212]; ilk
Müslümân-Türk devletidir. [Bunlardan önce de, Müslümân olan bazı Türk
topluluk ve devletlerinin olduğunu söyleyen bazı târihçiler de vardır.]
Türk hükümdârları
arasında çok husûsî bir yeri bulunan “Abdülkerîm Satuk Buğra Hân”,
meşhûr olan rivâyetlere göre, ilk Müslümân-Türk hükümdârıdır.
Doğum târihi kesin
olarak bilinmeyen, 25 yaşında hükümdâr olan ve 31 yıl hüküm süren Satuk Buğra
Hân [v. 955 (h. 344)], güzel ve âdil idâresi ile binlerce kimsenin
Müslümân olmasına vesîle olmuştur.
Karahânlı
hükümdârlarının ilme hayrânlığı, âlimlere hürmetkârlığı ve onları korumaları
netîcesinde Türkistân, Mâverâünnehir şehirleri birer kültür medeniyet beşiği
hâline geldi.
Karahânlılar
zamânında, büyük İslâm hukûkçu ve âlimleri yetişti.
Sekizinci
asırda, Türklerin Müslümânlarla tanışıp, içlerinden kısmen bu
dîni kabûl edenlerin bulunması, 10. asırda da topluca İslâmiyeti kabûlü,
netîce îtibârıyla târihteki birçok hâdiseye yön vermesi bakımından çok
önemlidir.
Kültür Bakanlığı eski
müsteşâr yardımcılarından, Türkiye gazetesi yazarlarından, şâir ve yazar Yavuz
Bülent Bakiler’in de [31 Ekim 2009 Cumartesi târihli] bir makâlesinde
yazdığı gibi, Türkiye Cumhûriyeti, “Devlet-i Aliyye-i
Osmâniyye”den yanî “Büyük Osmânlı Devleti”nden doğmuş,
Osmânlı Devleti de, “Anadolu Selçuklu Devleti”nden
dünyâya gelmiştir. Târih boyunca kurduğumuz 117 (131 rivâyeti de var)
Türk devleti içerisinde şüphesiz ki en uzun ömürlüsü, en büyüğü, en muhteşemi
Osmânlı İmparatorluğu’dur. Osmânlı İmparatorluğu, dünyânın en büyük üç
imparatorluğundan biridir ve 624 yıl hükümrân olmuştur. [Diğer
ikisi ise, Roma ve İngiltere İmparatorluklarıdır.] Osmânlı İmparatorluğu, 1595
yılında, 3. Murâd devrinde, 22 milyon 344 bin 700 km2 üzerinde hüküm süren
muhteşem bir devletti.
Meşhûr Târihçi ve Türkiye gazetesi eski Başyazarı Yılmaz Öztuna’nın da “Büyük Türkiye Târihi”nde belirttiği gibi, Osmânlı İmparatorluğu, 624 yıllık ömrünün, 322 yılını, dünyâda lider devlet olarak geçirdi. Yanî bugünün ABD’si ne ise, dünün Osmânlı Devleti de o idi. Ama bir farkla ki, Osmânlı Devleti hiçbir kimseye zulüm yapmadı. Dünyâ Devletleri arasında 322 yıl, birinci sırada bulunan Devlet-i Aliyye, acabâ neden durakladı, geriledi ve çöktü? Bunun tabîî çeşitli sebepleri var; bu konu çok uzun olduğundan, şimdi ona temâs etmemiz mümkün değildir...