Haccın vücup şartları

25/06/2020 Perşembe Köşe yazarı O.Ü

Haccın farz olabilmesi için, o Müslümanda, ​haccın şartlarının tamamının bulunması lazımdır. 

 

Sual: Bir Müslümana haccın farz olması için, sadece o Müslümanın zengin olması kâfi midir?

Cevap: Haccın şartları, farzları, vacipleri ve sünnetleri vardır. Bir Müslümana haccın farz olabilmesi için, o Müslümanda, haccın şartlarının tamamının bulunması lazımdır. Haccın şartları da iki kısımdır. Birinci kısım, haccın vücup şartlarıdır ki İmâm-ı a'zam hazretlerine  göre, sekizdir ve şunlardır:

1-Müslüman olmak. 2-Kâfir memleketinde olanın da, haccın farz olduğunu işitmesi lazımdır. 3-Akıllı olmak. 4-Bâliğ, erginlik yaşına ulaşmış olmak. 5-Hür olup, köle olmamak. 6-Geçim ihtiyacından fazla olarak hacca götürüp getirecek ve geride kalanlara yetecek kadar, helal parası olmak. Buradaki ihtiyaç da, zekâttaki gibidir. Haram malı olana, hacca gitmek değil, bunları sahiplerine ödemek farzdır. Haram mal ile hacca giden, hac yapmamak azabından kurtulur ise de, hac sevabı kazanamaz. Gasbedilen yerde namaz kılmaya benzer. Böyle kimselerin ibadetlerine mâni olmamalıdır. Günahlar ibadetlere mâni değildir. Parasının helal olduğunda şüphesi olan, sevap kazanmak için, Yahya Efendi fetvâsında yazılı olduğu gibi, bir kimseden ödünç alıp bununla hacca gitmelidir. Borcunu şüpheli parası ile ödemelidir. Müttekîler, her ihtiyaçlarını temin ederken, böyle yapmışlardır. 7-Hac vakti gelmiş olmak. Hac vakti, Arefe ve bayram günleri olmak üzere, beş gündür. Yolda geçen zaman da düşünülerek, vücup şartları, bu zaman başında mevcut olan kimsenin ömründe bir kerre hacca gitmesi farz olur. Dâr-ül-islâmda bulunup malı olan kimsenin, hac vakti gelince, kendine hac farz olup olmadığını bilmese de, hacca gitmesi farz olur. 8-Hacca gidemeyecek kadar, kör, hasta, çok ihtiyar ve sakat olmamak.

            ***

Sual: Hacca gidecek kimse, öncelikli olarak, elindeki hac paraları da dâhil zekâtını mı verecektir yoksa zekâtını hac yaptıktan sonra mı verecektir?

Cevap: Zekâtı, nisâba malik olduktan bir hicri sene sonra, vermek farz olur. Zekât vermek farz olduğu bu zaman, herkes için başkadır. Bu zaman, hac zamanından evvel ise, malın, paranın hepsi için zekât verilip, geri kalan para ile hacca gidilir. Zekât vermek zamanı, hac zamanına rastlarsa veya hac zamanından sonra ise, önce hacca gidilir. Hacdan sonra, elde mevcut paranın zekâtı verilir.