08/10/2018 Pazartesi/ Köşe yazarı R.A

Kul haklarının önemi...

Kul haklarının önemi...

08.10.2018

 

Kul haklarını, Allahü teâlânın haklarından önce ödemek gerekir. Kul hakkı olan günâhların affı güç ve azapları daha şiddetlidir.

 

 

Mukaddes dînimizde, kul haklarının önemi çok büyüktür. Üzerinde kul hakkı bulunduğu hâlde ölen kimse, Cennet’e giremez. Tabii ki bir kimse, üzerine kul hakkı geçirmişse, bundan dolayı kâfir olmaz; ama muhakkak kul haklarını ödemesi lâzımdır. Bu dünyâda ödemezse, “Âdil-i mutlak” olan Allahü teâlâ, âhirette ondan, hak sâhiplerinin haklarını alıverir. Sevaplarından bir kısmı alınıp onlara verilir. Böylece (sevaplarından bir kısmını vererek) kul hakkını öderse, Cehennem’e girmez. Hiç sevapları yoksa, yahut hak sâhiplerine verildiği için bitmişse, kul hakkı olanın günâhlarının bir kısmı ona yüklenir. Şehit olan kimselerin kul borçlarını, Allahü teâlâ öder.

Resûlullah Efendimiz (aleyhis-salâtü ves-selâm) buyurdu ki:

“Üzerinde kul hakkı olan, ölmeden önce ödeyip helâlleşsin! Çünkü âhırette altının, mâlın değeri olmaz. O gün, hak ödeninceye kadar, kendi sevablarından alınır, sevapları olmazsa, hak sâhibinin günâhları buna yüklenir.” [Buhârî]

Yine Sevgili Peygamberimiz buyurmuştur ki:

“Müflis, şu kimsedir ki, kıyâmette, amel defterinde pek çok namaz, oruç ve zekât sevâbı bulunur. Fakat, bazılarına çeşitli yönlerden zararı dokunmuştur. [Meselâ kimini dövmüştür, kimine sövmüştür; kimini gıybet etmiştir, kimine iftirâ atmıştır.] Sevapları, bu hak sâhiplerine verilir. Hak sâhiplerinin hakları ödenmeden önce, bu kişinin sevapları biterse, onların günâhları, bunun üzerine yükletilip Cehenneme atılır.” [Müslim]

Hadîs-i şerîflerde zikredildiği gibi, üzerine hak geçen kimselerin, verecek sevapları kalmazsa, borçlarını ödemek için Cehennem’e girerler; ancak cezâlarını çektikten sonra Cennet’e gidebilirler. Bilindiği üzere, dünyâda da, borçlu kimseler,  haczedilecek bir şeyleri kalmamışsa hapsediliyorlar. Müslümân, ne kadar çok günâhkâr olursa olsun, günâhlarının cezâsını çektikten sonra, muhakkak Cennete girer. Fakat Cehennemde cezâ çekmek de öyle kolay değildir. Yalnız kâfirler, Cennete giremezler...

Kul haklarını, Allahü teâlânın haklarından önce ödemek gerekir. Kul hakkı olan günâhların affı güç ve azapları daha şiddetlidir. Başkasının hakkını yiyen, hak sâhipleri ile helâlleşmedikçe affa uğramaz. Yani üzerinde kul veya hayvân hakkı bulunanı, Allahü teâlâ affetmez ve bunlar Cehenneme girip, cezâlarını çekeceklerdir. Onun için herkese karşı iyi davranmalıyız. [Abdülganî Nablusî, el-Hadîkatü’n-Nediyye]

Kul haklarını, Allah’ın haklarından önce ödemek gerekir. Kul hakkı olan günâhların affı güç ve azapları daha şiddetlidir. Başkasının hakkını yiyen, onunla helâlleşmedikçe, affa uğramaz. Yani üzerinde kul hakkı bulunanları, Allahü teâlâ affetmez ve bunlar Cehennemde cezâlarını çekerler.

[Aslında, Kur'ân-ı kerîmde, hadîs-i şerîflerde ve İslâm âlimlerinin kıymetli kitaplarında, kul haklarıyla ilgili pekçok malumât vardır. Biz bugün burada, sizlere, konuyla alâkalı, çok kısa bir özet takdîm etmiş olduk.]

 

09/05/2026 Cumartesi Köşe yazarı A.D

Yûnus Emre, Tapduk Emre hazretlerinin dergâha dağdan odun taşır. Getirdiği odunlar ip gibi düzgündür. Bu, Hocasının dikkatini çeker...

Devamını okuyun...

09/05/2026 Cumartesi Köşe yazarı A.U

Seleme bin Dînar hazretleri, Tâbiîn’in büyük âlim ve velîlerindendir.

Medîne âlimi ve kadısı idi...

Devamını okuyun...

09/05/2026 Cumartesi Köşe yazarı O.Ü

Bir kimseye haccın farz olması için, vücub şartlarının o kimsede bulunması lazımdır...

Devamını okuyun...

09/05/2026 Cumartesi Köşe yazarı V.T

Nazarı değen kimse, hattâ herkes, beğendiği bir şeyi görünce “mâşâllah” demelidir...

Devamını okuyun...

08/05/2026 Cuma Köşe yazarı A.D

Fıkıh bilgilerini, Ehl-i sünnet itikadını toplayan İmam-ı a’zam hazretleri, bunları yüzlerce talebesine öğretip, kitaplara geçirilmesine sebep oldu...

Devamını okuyun...

08/05/2026 Cuma Köşe yazarı A.U

Tebe-i tâbiînin büyük hadîs âlimlerinden Selâm bin Ebî Muti hazretleri 164. (m. 780) senesinde vefât etti...

Devamını okuyun...

08/05/2026 Cuma Köşe yazarı O.Ü

Cenazeyi, çok yavaş değil, meyyiti sarsmayacak kadar, hızlı götürmelidir...

Devamını okuyun...

08/05/2026 Cuma Köşe yazarı V.T

Mısır seferinde Kemâl Paşazade’nin atının ayağından sıçrayan çamurlar, Yavuz Sultan Selim Hân’ın kaftanını kirletmişti...

Devamını okuyun...

07/05/2026 Perşembe Köşe yazarı A.U

Tebe-i tâbiîn’in büyük hadîs âlimlerinden Selâm bin Ebî Muti’ hazretleri 164. (m. 780) senesinde vefât etti...

Devamını okuyun...

07/05/2026 Perşembe Köşe yazarı O.Ü

Ehl-i sünnet âlimlerinin kitaplarını, sözlerini yaymak için, keramet sahibi olmak, âlim olmak şart değildir...

Devamını okuyun...

07/05/2026 Perşembe Köşe yazarı S.A

Hasta olmamaya çalışmalıyız. Hasta olup da tedavi olmaya çalışmaktansa, hasta olmamaya çalışmak daha iyidir...

Devamını okuyun...

07/05/2026 Perşembe Köşe yazarı V.T

"Mümin, din kardeşine yapmış olduğu nasîhatlerde samîmîdir. Onun göremediği şeyleri bildirir."

Devamını okuyun...

06/05/2026 Çarşamba Köşe yazarı A.U

Saîd bin İyâs hazretleri, Basralı hadîs âlimlerindendir.

Kendisi şöyle anlatıyor...

Devamını okuyun...

06/05/2026 Çarşamba Köşe yazarı H.Y

"Ey mesud kardeşim! Bize ve size her şeyden önce lâzım olan, itikâdı Kitâba ve Sünnete uygun olarak düzeltmektir."

Devamını okuyun...

06/05/2026 Çarşamba Köşe yazarı O.Ü

Her mubah, iyi niyetle yapılınca taat olur. Kötü niyetle yapılınca, günah olur...

Devamını okuyun...

06/05/2026 Çarşamba Köşe yazarı V.T

"Akıllı, her yönüyle güvenilebilen, din ve dünya işlerinde sağlam biriyle arkadaşlık yap!"

Devamını okuyun...

05/05/2026 Salı Köşe yazarı A.U

Saîd bin İyâs hazretleri, Basralı hadîs âlimlerindendir.

Kendisi anlatıyor...

Devamını okuyun...

05/05/2026 Salı Köşe yazarı O.Ü

Hubb-i fillah, Allahü teâlâ için sevmek; Buğd-ı fillah ise, Allahü teâlâ için sevmemek demektir...

Devamını okuyun...

05/05/2026 Salı Köşe yazarı R.A

Zulmün ve şiddetin dîni, milliyeti, kültürü, ideolojisi, ırkı, ulusu, cinsiyeti olmaz...

Devamını okuyun...

05/05/2026 Salı Köşe yazarı V.T

Allahü teâlâ, Muhammed aleyhisselâma, en büyük mucize olarak Kur'ân-ı kerimi vahy etmiştir...

Devamını okuyun...

04/05/2026 Pazartesi Köşe yazarı A.U

Mûsâ Kâzım hazretleri, Tabiîn’in yüksek âlimlerinden ve evliyânın büyüklerindendir...

Devamını okuyun...

04/05/2026 Pazartesi Köşe yazarı O.Ü

"Esnafın hepsi fiyatları, fahiş olarak yani mal oluş fiyatının iki misline çıkardığı zaman, hükûmetin kâr haddi koyması caiz olur.”

Devamını okuyun...

04/05/2026 Pazartesi Köşe yazarı R.A

5 vakit namaz, Cuma namazı, Hac ibâdeti, Bayram namazları ve günleri, birlik-berâberlik ve kardeşlik duygularının pekiştirildiği günlerdir...

Devamını okuyun...

04/05/2026 Pazartesi Köşe yazarı V.T

Allahü teâlânın sıfâtları ondörttür. Altısına Sıfât-ı zâtiyye, sekizine de Sıfât-ı sübûtiyye denir...

Devamını okuyun...

03/05/2026 Pazar Köşe yazarı A.U

Mûsâ Kâzım hazretleri, Tabiîn’in yüksek âlimlerinden ve evliyânın büyüklerinden olup, seyyiddir...

Devamını okuyun...

03/05/2026 Pazar Köşe yazarı O.Ü

Bir günahı, Allahü teâlâdan korkarak terk etmenin alameti, o günahı gizli olarak da işlememektir...

Devamını okuyun...

03/05/2026 Pazar Köşe yazarı S.K

Hadis-i şerifte buyuruldu ki: “Hiçbir baba, çocuğuna güzel terbiyeden daha değerli bir miras bırakmamıştır.”

Devamını okuyun...

03/05/2026 Pazar Köşe yazarı V.T

"Ey Ebü'l-Abbas! Yer ve göğün hazînelerini sana verdim. O da bu zikir, salevât ve istigfârdır."

Devamını okuyun...

02/05/2026 Cumartesi Köşe yazarı A.D

“Şâyet burada vefât edersem, cenâzemi hemen defnetmeyin. Ordunun gidebileceği yerin en ileri noktasına kadar götürün ve beni oraya defnedin.”

Devamını okuyun...

02/05/2026 Cumartesi Köşe yazarı A.U

Mûsâ Kâzım hazretleri, Tabiîn’in yüksek âlimlerinden ve evliyânın büyüklerinden olup, seyyiddir...

Devamını okuyun...

02/05/2026 Cumartesi Köşe yazarı O.Ü

Canlı hayvanı tartı ile satmak ve koyunun üstündeki yünü ve canlı koyunun derisini satmak batıldır...

Devamını okuyun...

02/05/2026 Cumartesi Köşe yazarı V.T

"Allahü teâlânın en çok beğendiği ve tekrâr tekrâr emrettiği şey, beş vakit namazdır."

Devamını okuyun...

01/05/2026 Cuma Köşe yazarı A.D

Şabân-ı Velî hazretleri, kendisine sığınanları boş çevirmez; getirilen hediyeleri, kendisi fakir olduğu hâlde, muhtaçlara, yetimlere dağıtırdı...

Devamını okuyun...

01/05/2026 Cuma Köşe yazarı A.U

Muhammed bin Yûsüf İsfehânî hazretleri, Tebe-i tâbiînin âlimlerinden olup ibâdete çok düşkündü...

Devamını okuyun...

01/05/2026 Cuma Köşe yazarı O.Ü

Farzları yapmamanın günahı, haram işlemek günahından daha çoktur...

Devamını okuyun...

01/05/2026 Cuma Köşe yazarı V.T

"Ben Rabbimin emrine niçin karşı geldim, niçin bu günâhı işledim, diye pişmanlık duy!"

Devamını okuyun...

30/04/2026 Perşembe Köşe yazarı A.U

Muhammed bin Yûsüf İsfehânî hazretleri, Tebe-i tâbiînin âlimlerinden olup ibâdete çok düşkündü...

Devamını okuyun...

30/04/2026 Perşembe Köşe yazarı O.Ü

Birkaç günlük dünyâ hayatını, Hak teâlânın razı olduğu şeyleri yapmakla geçirmelidir...

Devamını okuyun...

30/04/2026 Perşembe Köşe yazarı S.A

Ölüm gelmeden önce hayatın kıymeti bilinmelidir. Bu da, ölümü hatırlamak ve öldükten sonraki hayat için hazırlık yapmakla olur...

Devamını okuyun...

30/04/2026 Perşembe Köşe yazarı V.T

“Mümin mümine yardım ve muâvenete borçlu gibidir. İşini âlimlerin bildirdiği şekilde yap..."

Devamını okuyun...

29/04/2026 Çarşamba Köşe yazarı A.U

Muhammed bin Yûsüf İsfehânî hazretleri, Tebe-i tâbiînin âlimlerinden olup ibâdete çok düşkündü...

Devamını okuyun...

29/04/2026 Çarşamba Köşe yazarı H.Y

Ahlak ilmi çok şerefli, pek kıymetli, hayatımızın her safhasında bize gerekli bir ilimdir. Çünkü ruhun kötülükleri bu ilim ile temizlenebilir...

Devamını okuyun...

29/04/2026 Çarşamba Köşe yazarı O.Ü

Reformcu Ahmed Midhat Efendi, cennetin yiyeceklerini aç gözlülüğü ve maddeciliği okşayan birer hile saymaktadır!

Devamını okuyun...

29/04/2026 Çarşamba Köşe yazarı V.T

Yeryüzü; ölümden gâfil olana ve bir karış toprak için kardeşi ile hasım olana çok şaşar!

Devamını okuyun...

28/04/2026 Salı Köşe yazarı A.U

Muhammed bin Yûsüf İsfehânî hazretleri, Tebe-i tâbiîn’in âlimlerinden olup, aslen İsfehânlıdır...

Devamını okuyun...

28/04/2026 Salı Köşe yazarı O.Ü

Mübarek, şerefli ve temiz işleri yaparken sağdan başlamak müstehaptır...

Devamını okuyun...

28/04/2026 Salı Köşe yazarı R.A

Namazları vaktinde kılmak farz olduğu gibi, vaktinde kılınmayanları kazâ etmenin de farz olduğu, bütün fıkıh kitaplarında bildirilmiştir...

Devamını okuyun...

28/04/2026 Salı Köşe yazarı V.T

"Ey insanoğlu! Allahü teâlâ seni, tevhîdini, birliğini bilmen için yarattı."

Devamını okuyun...

27/04/2026 Pazartesi Köşe yazarı A.U

Muhammed bin Sükâ hazretlerine, bir gün kendi yeğeni bir suâl sordu.

Cevâbını beklerken bu velî ağlamaya başladı!

Devamını okuyun...

27/04/2026 Pazartesi Köşe yazarı O.Ü

"İbadetlerin efdali, Müslümanları Müslüman oldukları için sevmek, kâfirleri, kâfir oldukları için, sevmemektir."

Devamını okuyun...

27/04/2026 Pazartesi Köşe yazarı R.A

Kazâ namazı borcu olanın sünnet kılması, alacaklıya, borçlunun hediye götürmesine benzer ki, elbette kabul olmaz!

Devamını okuyun...

27/04/2026 Pazartesi Köşe yazarı V.T

"Amellerin en iyisi, Allahü teâlâdan başkasına iltifât etmekten kendini korumaktır..."

Devamını okuyun...

26/04/2026 Pazar Köşe yazarı A.U

Muhammed bin Sükâ hazretleri; Tâbiîn’den olup çok ibâdet etmesi, dünyâya düşkün olmaması ve cömertliğiyle tanınmıştı...

Devamını okuyun...

26/04/2026 Pazar Köşe yazarı O.Ü

Kaybolan, çalınan bir şeyi bulmak için muteber kitaplarda bildirilen dualar vardır...

Devamını okuyun...

26/04/2026 Pazar Köşe yazarı S.K

Müslümanlar, kurdukları medeniyetlerle insanlara değer verip, kalpleri fethetmiş, adalet ve merhametin en güzel örneklerini sunmuşlardır...

Devamını okuyun...

26/04/2026 Pazar Köşe yazarı V.T

“Âbidde de ârifte de nefse düşmalık vardır. Fakat ikisinin düşmanlıkları farklıdır."

Devamını okuyun...

25/04/2026 Cumartesi Köşe yazarı A.D

Bir adam, Halife Hazret-i Ömer’e gelerek oğlunu şikâyet eder. Çocuk da "Babam, bana terbiye nedir öğretmedi ya Emîr'ül-müminin" der...

Devamını okuyun...

25/04/2026 Cumartesi Köşe yazarı A.U

Tebe-i tâbiîn’den Muhammed bin Nadr el Hârisî hazretleri, Kûfe'nin en âbidi diye tanınır...

Devamını okuyun...

25/04/2026 Cumartesi Köşe yazarı O.Ü

"Müslümanlıkta, uğursuzluk ve hastalığın sağlam kimseye muhakkak geçmesi yoktur."

Devamını okuyun...

25/04/2026 Cumartesi Köşe yazarı V.T

Bir işi, ibâdeti yaparken mezheplerin kolaylıklarını araştırıp, bunlara göre yapmak bâtıldır...

Devamını okuyun...