Yemekte, içmekte bidat olur mu?
04/04/2026 Cumartesi Köşe yazarı O.Ü
Sual: Yemede, içmede, giyinmede, ulaşım vasıtalarında ve ev işlerinde de bidat olur mu?
Cevap: Konu
ile alakalı olarak Hadîka-tün-nediyye kitabında deniyor ki:
“Bidat, dinden olmayan, ibadet olmayan, âdet olan bir şey ise,
dinimiz bunu reddetmez. Yemekte, içmekte, elbisede, seyrüsefer, ulaşım
vasıtalarında ve bina, mesken, ev işlerinde, ibadet yapmak, yani Allahü teâlâya
tekarrüb, yakınlık niyet etmeyip, yalnız dünya işi düşünülürse, bunlar bir
ibadeti yapmaya mâni olmadıkça veya bir haramı işlemeye sebep olmadıkça, bidat
olmazlar. Dinimiz bunları menetmez.” Bidat üç türlüdür:
1- İslamiyetin küfür alameti dediği şeyleri zaruret olmadan
kullanmak, en kötü bidattir. Kâfirlere hile olarak kullanmanın caiz olur
denildiği Berîkada yazılıdır.
2- Ehl-i sünnet âlimlerinin bildirdiklerine uymayan inanışlar da
kötü bidattir.
3- İbadet olarak yapılan yenilikler, reformlar, amelde bidat
olup büyük günahtır. Âlimler, ameldeki, ibadetteki bidatleri ikiye ayırmışlar,
hasene ve seyyie demişlerdir. İmâm-ı Rabbânî hazretleri âlimlerin hasene
dedikleri bidatlere bidat dememiş, sünnet-i hasene demiştir. Bidat-i seyyie
dediklerine bidat demiş, bunları çok kötülemişdir. Vehhâbîler ise, hasene
denilen, beğenilen bidatlere de, seyyie demiş, bunları yapanlara kâfir, müşrik
demişlerdir.
Sual:
Gasbedilmiş, çalınmış veya izinsiz olarak alınmış mal ve para ile ticaret
yapmak, dinimizce uygun olur mu?
Cevap: Konu
ile alakalı olarak Hadîkada deniyor ki:
“Başkasının malını ondan izinsiz olarak, zorla almaya, gasbetmek
denir. Gasb, haram olduğu gibi, gasbedilen malı kullanmak da haramdır.
Başkasının malını izinsiz alıp, kullanıp, sonra geri vermek, malda ayıp ve
kusur hasıl olmasa bile, haram olur. Kendisine emanet bırakılan veya gasbettiği
malı, parayı ticarette yahut başka yerde kullanıp da, bundan kazanç sağlamak
caiz değildir. Kazandığı şey haram olur. Bunu fakire sadaka vermesi lazım olur.
Birinin malını, parasını şaka olarak da alıp saklamak haramdır. Çünkü böylece,
başkasını üzmüş oluyor. Başkasına eziyet vermek de haramdır.”
Sual:
Anadolu'nun bazı yerlerinde tezek yakılıyor. Bu tezeklerin külleri necis olur
mu?
Cevap: Necaset
yanınca, külü temiz olur. Tezek yakarak ısıtılan fırında, ekmek pişirilir.
