30/12/2018 Pazar Köşe yazarı S.K
“Allahü teâlâ, israf edenleri sevmez!”
İsrafın kötülüğünü göstermek için, Allahü teâlânın, "İsraf etmeyiniz! Allahü teâlâ, israf edenleri sevmez" mealindeki kelamı yeter.
İsraf, malı helak etmek, faydasız hâle getirmek, dine ve dünyanın mubah olan işlerine faydalı olmayacak şekilde sarf etmektir. Kötü bir huydur. İsrafın kötülüğünü göstermek için, Allahü teâlânın, (İsraf etmeyiniz! Allahü teâlâ, israf edenleri sevmez) mealindeki kelâmı yeter.
Allahü teâlâ Kur’ân-ı kerimde Firavun'u kötülerken, (O, israf edenlerden idi) buyurmaktadır. Lût aleyhisselâmın kavmini de, (Belki siz, israf eden kavimsiniz!) diye kötülemektedir.
Peygamberimiz “sallallahü aleyhi ve sellem” (Malı boş yere saçmayınız!) ve (Kıyamet günü herkes, dört suale cevap vermedikçe hesaptan kurtulamayacaktır: Ömrünü nasıl geçirdi. İlmi ile nasıl amel etti. Malını nereden, nasıl kazandı ve nerelere harcadı. Cismini, bedenini nerede yordu, hırpaladı?) buyurmuştur.
İsraf çeşitli şekillerde olur. Malı denize, kuyuya, ateşe ve elden çıkmasına sebep olan yerlere atmak, onu helak etmek olup, israftır. Malı kullanılmayacak hâle sokmak, kırmak, kesmek, ağaçtan meyveyi toplamayıp çürütmek, tarlayı hasat etmeyip ekinin helak olması, israftır.
Yemek artıklarını dökmek, israftır. Sofra bezi ve masa üstüne düşen ekmek ve yemek kırıntılarını toplamayıp atmak da israftır. Bu kırıntıları toplayıp kedi, köpek, koyun, sığır, karınca, kuş, tavuk gibi hayvanlara yedirmek israf olmaz.
Fasulye, pirinç, nohut gibi şeyleri yıkarken dökmek ve dökülenleri toplamamak israftır. Elbise, sarık, çorap, ayakkabı gibi giyim eşyasını iyi kullanmayıp, çabuk eskitmek, onları yırtmak, yıkarken suyu, sabunu çok harcamak, lambayı, mumu, elektriği, hava gazını boş yere yakmak, hep israftır.
Günâh işlemek için ve günah işlenilmesi için verilen mal ve paralar da israftır.
Abdestte ve gusülde, suyu sünnet olandan fazla kullanmak israftır. Sa’d radıyallahü anh abdest alırken, Resulullah (sallallahü aleyhi ve sellem) gördü. (Ya Sa’d! Suyu niçin israf ediyorsun?) buyurdu. "Abdest alırken de israf olur mu?" dediğinde, (Büyük nehirde de olsa, abdestte fazla su kullanmak israf olur) buyurdu.
Hülasa israf kötü bir huydur. Allahü teâlâ israf edenleri sevmez. İsraf edenler dünyada aşağı ve muhtaç bir duruma düşerler, ahirette azaba uğrarlar. İsraf, bugün hayatın her safhasında salgın bir hastalık hâline gelmiştir. Ülkelerin iktisadi sıkıntılarının temelinde israf yatmaktadır. İsraf iyi bir eğitimle, fertlerdeki manevi ve ahlaki değerlere bağlılık ve sorumluluk hissinin geliştirilmesi ile, imkân, varlık ve fırsatın Allahü teâlânın ihsan ettiği çok kıymetli nimetler olduğu inancının ayakta tutulması ile önlenir.